Debaty sejmoweDziewiata Kadencja

Interpelacja w sprawie pobierania opłat za pobyt w domach pomocy społecznej wynikających z ustawy o pomocy społecznej i ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

   Panie Ministrze! Zgłaszają się do mnie osobiście, zapraszają na spotkania oraz piszą do mnie listy osoby będące pensjonariuszami domów pomocy społecznej, z prośbą o poczynienie kroków w sprawie uregulowania pobierania opłat za pobyt w tychże domach.    Zgłaszany problem dotyczy pobierania opłat za pobyt w domu pomocy społecznej. Zarówno z tytułu art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej, który przewiduje, że miesięczna opłata za pobyt w domu pomocy społecznej osoby posiadającej dochód wynosi 894 zł, ale nie może ona być większa niż 70% dochodu pensjonariusza, jak i z art. 140 ust. 4 pkt 3 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, zgodnie z którym FUS może potrącać nie więcej niż 60% należności za pobyt w domu pomocy społecznej.    W związku z zagadnieniem rozbieżności stawek dotyczących opłat za pobyt w domach pomocy społecznej wynikających z obu przepisów interweniował do Pana Ministra już dwukrotnie Rzecznik Praw Obywatelskich. W odpowiedzi na te wystąpienia Pan Minister poinformował, iż zasady odpłatności za pobyt w domu pomocy społecznej nie uległy zmianie. Opłata ta ustalana jest zgodnie z art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej. Zdaniem Pana Ministra przepisy ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych określają tylko kolejność i wysokość potrąceń dokonywanych ze świadczeń wypłacanych z funduszu. Zgodnie z pouczeniem Pana Ministra dyrektorzy domów pomocy społecznej powinni pobierać opłaty od pensjonariuszy tychże domów do wysokości należności określonych w przepisach ustawy o pomocy społecznej. Natomiast FUS ma prawo dokonywać potrąceń wyłącznie w przypadku nieuiszczania powyższych odpłatności na rzecz domów pomocy społecznej przez pensjonariuszy. Z uwagi, iż postępowanie to prowadzone powinno być zgodnie z ustawą w trybie administracyjnym, wymagane jest uprzednie wezwanie osoby przebywającej w domu pomocy społecznej do zapłaty za pobyt w powyższej placówce. Niestety w rzeczywistości dzieje się inaczej. Na spotkaniu z mieszkańcami Domu Kombatanta w Zielonej Górze poinformowano mnie, że zostali oni zaskoczeni wyliczeniami prowadzonymi przez FUS z tytułu potrąceń rzędu 65% bez wcześniejszego wezwania do zapłaty oraz przesłania decyzji w tej sprawie.    Od osób zainteresowanych dowiedziałem się również, iż zapewniał Pan Minister Rzecznika Praw Obywatelskich, iż przygotowano projekt nowelizujący ustawę z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z FUS. W projekcie tym zaproponowano m.in. nowelizację przepisów tej ustawy w kierunku ich dostosowania do przepisów ustawy o pomocy społecznej.    W chwili, w której Fundusz Ubezpieczeń Społecznych nie postępuje zgodnie z wymaganym trybem administracyjnym, a jego potrącenia traktowane są przez domy pomocy społecznej jako pobieranie opłat z tytułu pobytu w powyższych placówkach, powstaje sytuacja, w której potrącana jest tylko część należnej opłaty za pobyt w placówce. Natomiast pozostałą część (najczęściej 20% emerytury lub renty) pensjonariusz musi uregulować we własnym zakresie. Budzi to wiele nieporozumień i niepotrzebnych konfliktów pomiędzy pensjonariuszami a kierownictwem domów pomocy społecznej oraz stan niepewności i zdezorientowania.    Panie Ministrze! Biorąc pod uwagę rozmiar i częstotliwość zgłaszanego problemu oraz wynikające z niego konsekwencje, pozwalam sobie zadać Panu następujące pytania:    1. Czy Ministerstwo będzie kontynuowało realizację zadań związanych z projektem nowelizacji ustawy o emeryturach i rentach z FUS w sprawie dostosowania przepisów tej ustawy do przepisów ustawy o pomocy społecznej?    2. Czy istnieje według Ministerstwa alternatywne rozwiązanie powyższego problemu?    3. Czy powyższe postępowanie FUS jest zgodne z prawem?    Z poważaniem    Poseł Bogusław Wontor    Zielona Góra, dnia 9 marca 2004 r.